مولف: بهمن حبیبی
شناسنامه
معرفی کتاب فلسفهبازار وحشت
در آینهٔ شکستهٔ روزگار ما: نگاهی به کتاب «فلسفهبازار وحشت» سرودهٔ بهمن حبیبی
«فلسفهبازار وحشت» ــ جدیدترین مجموعه شعر بهمن حبیبی که توسط نشر آفتاب نروژ در سال ۲۰۲۵ منتشر شد. این مجموعه تنها یک کتاب نیست؛ جهانِ کوچکی ست مرکب از ۵۳ شعر کوتاه و بلند که هستیِ پرآشوبِ ما را از زوایای گوناگون میکاود. شاعر با پشتوانهٔ ده مجموعه شعر پیشین، این بار مخاطب را به سفری میبرد که از دلنگرانیهای شاعرانه دربارهٔ خودِ عملِ نوشتن آغاز میشود، بر وظیفهٔ خطیرِ شاعر در عصری پر از هراس پافشاری میکند و تا طغیان علیه ستم و دادخواهی برای قربانیان گمنامِ تمامی جنگها پیش میرود.
ویژگی برجستهٔ این اثر، نگاه همهجانبه و فراگیر آن است؛ شاعر در این «شورانیدن جهان»، تنها انسان را لحاظ نمیکند، بلکه همهٔ هستومندها را در بر میگیرد. او رنجِ جانداران را چنان تصویر میکند که گویی خود در پوستِ آنان میخزد: «و احساس بد کره اسبی که شکنجه را گردن نهاده است/ و رنج جوجهای که از بازی کردن بازمانده است».
این نگاه فراآدمی، خواننده را در برابر پرسشهایی بنیادین و سهراهیهای اخلاقی قرار میدهد. حبیبی با طرح این پرسش که «کدام ارجحتر است: انسان بدون طبیعت… یا طبیعت بدون انسان… یا انسان هماهنگ با طبیعت»، مخاطب را وادار به تأملی ژرف میکند. او در نهایت، انگشت اشاره را به سوی ریشهی اصلی درد و آشفتگی میبرد: «دستهای نامریی خداوندگاران قدرت و سرمایه» که طنابهایی نامرئی بر دست و پای جان و جهان بستهاند.
«فلسفهبازار وحشت» کتابی است که شعر را از برجِ عاجِ زیباییشناسی محض پایین میکشد و در کورانِ جنگلِ بتونیِ جهان امروز قرار میدهد. این کتاب، آیینهای است شکسته در برابر چهرهٔ روزگار ما که در آن، فریاد و فلسفه در هم میآمیزند تا از دلِ وحشت، معنایی برای رهایی بیافرینند.